De ledenenquête van de vogelwerkgroep (maart 2026) heeft een hoge respons opgeleverd. In dit artikel presenteren we de resultaten en de aanvullende commentaren van de leden. Als reactie op deze inbreng van de leden is per thema een evaluatie opgesteld door het communicatieteam (Ruud Overdijk, Dirk Prop, Piet Spoorenberg en Hugo Weenen).

 

 

 

1 Inleiding
2 Aantallen en volledigheid
3 Uitkomsten
4 Evaluatie van enquête
4.1 De Korhaan
4.2 Website, nieuwsbrief, Korhaan en onderlinge samenhang
4.3 Fotogroep, foto’s en fotografen
4.4 Deelname aan activiteiten
4.5 Meer activiteiten voor jongeren in de vogelwerkgroep
5 Bijlage: aanvullende commentaren van respondenten

 

Inleiding

Begin 2026 heeft de Vogelwerkgroep Het Gooi en Omstreken haar leden gevraagd een enquête in te vullen en mee te denken over de toekomst van de vereniging. De enquête bestond uit vijftien meerkeuzevragen en bij elke vraag was er de mogelijkheid om een toelichting of aanvullende opmerking te geven. Ruim 30% heeft gereageerd en dit leverde een beeld op van wat leden belangrijk vinden, waarderen en graag anders zouden zien. Per thema hebben wij een reactie gegeven op de commentaren. Enkele punten hebben direct al tot een vervolgactie geleid. Andere onderwerpen vergen meer tijd en onderlinge afstemming.

 

Aantallen en volledigheid

Op de startdatum van de enquête, 16 februari 2026, telde de VWG 979 leden. Van 23 leden was in de ledenadministratie geen e-mailadres bekend en van één lid bleek het e-mailadres ongeldig. De overige 955 leden ontvingen per e-mail een uitnodiging om de enquête binnen twee weken in te vullen.

In totaal hebben 307 leden gereageerd. Dit is 32 % van de verzonden uitnodigingen en 31 % van het totale ledenbestand, zodat van een vrij hoge respons kan worden gesproken. Was deze daarmee ook representatief? Bij de beantwoording van de vraag over de deelname aan de werkgroepen, zien we dat de actieve leden vaker hebben gereageerd dan de leden die alleen ondersteuners zijn. Bij de interpretatie van de resultaten dient daarom rekening worden gehouden met een oververtegenwoordiging van de actieve leden.

 

Uitkomsten

Vraag 1. Waarom bent u lid van de Vogelwerkgroep

Twee motieven springen er duidelijk uit: ‘Bescherming’ en ‘Leren over vogels’ zijn voor de meeste respondenten de belangrijkste redenen voor hun lidmaatschap. Andere overwegingen, zoals Onderzoek, Excursies, de Korhaan, Lezingen, Natuuractiviteiten en Contacten, spelen eveneens een rol, maar worden minder vaak als hoofdreden genoemd.
Deelname aan de fotografiegroep scoort lager. Dat is logisch, omdat dit een relatief kleine niche is binnen de werkgroep is.

 

Vraag 2. Aan welke activiteiten hebt u in 2025 actief een bijdrage geleverd

Ongeveer de helft van de respondenten is ondersteunend lid en neemt niet actief deel aan een werkgroep.
De andere helft heeft in 2025 actief deelgenomen aan één of meer werkgroepen. De groepen “Broedvogelinventarisaties” en “Iets anders” komen elke boven de 10%. Daarnaast een reeks van werkgroepen (Eempoldertelling, Fotografie, IJsvogels, Nestkasten, Korhaan) boven de 5%.

Tijdgebrek, jonge kinderen, drukte, fysieke beperking, leeftijd en verhuizing buiten de regio worden als redenen genoemd voor het niet (meer) deelnemen aan een werkgroep.
Actieve leden vormen de spil van het beschermingswerk van de VWG, maar de ondersteunende leden zijn eveneens belangrijk! Zij fungeren als ambassadeurs van de vereniging en zorgen er mede voor dat de VWG met een stevig ledenaantal gewicht in de schaal legt bij externe contacten.

Bij de beantwoording van deze vraag konden de deelnemers kiezen uit een lijst met alle werkgroepen, waarbij meerdere konden worden aangekruist. Op basis hiervan konden we vaststellen bij hoeveel werkgroepen een respondent actief is. Het resultaat is weergegeven in de onderstaande grafiek.

 

We zien dat ongeveer een kwart van de respondenten actief is in meerdere werkgroepen, enkelingen zelfs in zes of zeven.

Om te bepalen in hoeverre de resultaten van de enquête representatief zijn m.b.t. actieve deelname, is aan de coördinatoren van de werkgroepen gevraagd hoeveel leden actief hebben deelgenomen aan hun werkgroep in 2025. Deze aantallen zijn vergeleken met die van de enquête (zie tabel 1). Om deze vergelijking te kunnen maken, is eerst de totale respons van de enquête (31,3%) verdisconteerd. Door het aantal respondenten te vermenigvuldigen met een factor 100 / 31,3 = 3,19 ontstaat een schatting die, bij een volledig representatieve enquête in de buurt zou moeten liggen van het aantal deelnemers zoals opgegeven door de coördinatoren. Omgerekend naar een responspercentage per werkgroep zou dit telkens dicht bij de 100 % moeten liggen.

In de praktijk blijken er echter aanzienlijke verschillen te bestaan. Zo is bij de Eempoldertellingen en Broedvogelinventarisaties dit verschil tussen enquête en opgave coördinator zelfs groter dan een factor 3 (319%), terwijl bij de werkgroep Roofvogels juist minder leden de enquête hebben ingevuld (57%). Gemiddeld ligt het responspercentage op 151 %, wat erop wijst dat actieve leden oververtegenwoordigd zijn in de respons. Hierbij moet wel worden opgemerkt dat deelnemers hun bijdrage mogelijk ruimer hebben geïnterpreteerd dan de coördinatoren.

Tabel1. Aantal actieve deelnemers en responspercentage per werkgroep
Responspercentage (%) = aantal respondenten * 100 / (Deelnamefactor enquête * opgave van coördinator)
Waarin: Deelnamefactor enquête = Totaal respondenten /Totaal leden = 307 /979 = 0,313

 

Vraag 3. Bent u van plan de komende drie jaar actief bij te dragen aan de activiteiten?

Deze vraag is alleen gesteld aan leden die aangaven ondersteunend lid te zijn.
Van deze groep geeft 74% aan ondersteunend lid te willen blijven. De overige respondenten twijfelen nog over een actievere rol binnen de vereniging.
Respondenten konden aangeven bij welke werkgroep zij eventueel zouden willen aansluiten. Daarbij worden verschillende werkgroepen genoemd, zonder dat één specifieke werkgroep er duidelijk uitspringt.

 

Vraag 4. Hoe vaak bezoekt u de website?

Ongeveer de helft van de respondenten bezoekt de website enkele tot een tiental keer per maand; de andere helft minder dan eenmaal per maand. Een lid geeft een goede verklaring waarom hij de website nooit bezoekt (‘Ik wist niet dat deze website er was’ ).
Overigens hebben mogelijk niet alle leden beseft dat zij via de ‘lees-meer’ knop in de nieuwsbrief automatisch op de website terechtkomen.

 

Vraag 5. Wat is de aanleiding om de website te bezoeken?

De belangrijkste aanleiding is het raadplegen van het programma. Het minst belangrijk het opzoeken van contactgegevens. Tweemaal wordt de link naar waarneming.nl genoemd.
Vaak vormt de nieuwsbrief de aanleiding om door te klikken naar de website.

 

Vraag 6. Hoe waardeert u de volgende onderdelen van de website www.vwggooi.nl?

Het programma krijgt de hoogste waardering. De overige onderdelen scoren eveneens een ruime voldoende en ontlopen elkaar weinig.
Enkele leden vinden dat er meer vogelnieuws gedeeld mag worden op de website, terwijl een ander deze informatie juist vindt thuishoren in de Korhaan.

 

Vraag 7. Leest u de digitale nieuwsbrief van de vogelwerkgroep?

86% geeft aan de nieuwsbrief meestal of altijd te lezen.

 

Vraag 8. Hoe waardeert u de volgende onderdelen in de digitale nieuwsbrief?

Ook hier scoort het programma het hoogst. De andere onderdelen worden ongeveer even hoog gewaardeerd.
Verschillende lezers willen meer nieuws, maar een ander leest dit liever in de Korhaan.

 

Vraag 9. Ontvangt u de Korhaan op papier of digitaal?

30 % geeft aan de Korhaan digitaal te ontvangen. Dit is iets meer dan het feitelijk aandeel van 26 % in onze ledenadministratie (254 leden). Uit het commentaar blijkt dat niet iedereen weet dat de digitale optie bestaat.

 

Vraag 10. Leest u de Korhaan?

Meer dan 90 % leest de Korhaan meestal of altijd. Naast enkele kritische commentaren zijn er vooral veel complimenten (‘Geweldig blad! We kijken er altijd naar uit. Het is een enorme prestatie om elke keer weer zo’n goedgevuld, interessant en fraai verzorgd tijdschrift bij de lezers te krijgen’ en ‘Prachtig blad, mooie foto’s en mooi papier. Alleen hierom ben ik al lid.’ ).

 

Vraag 11. Hoe waardeert u de volgende soorten artikelen in de Korhaan?

 

 

Het hoogst worden gewaardeerd de Artikelen over vogels in de Eempolder, Andere artikelen over vogels, Interviews en Fotorubriek Voltreffers. Daarna volgen Van de voorzitter, Columns en Redactioneel. Het laagst (tussen redelijk en goed) scoren de besprekingen van rapporten, boeken en vogelbladen.
Opvallend is dat de Fotorubriek in de enquête vrij hoog wordt gewaardeerd, terwijl er in de commentaren ook kritische geluiden zijn over foto’s in de Korhaan, de fotorubriek, vogelfotografen en de Fotogroep.  In  de evaluatie gaan we hier nader op in.

 

Vraag 12. Resumerend, hoe waardeert u de drie communicatiekanalen van de VWG in zijn totaliteit?

 

De drie communicatiekanalen krijgen een waardering tussen goed en zeer goed.
De Korhaan krijgt de hoogste waardering, gevolgd door de nieuwsbrief en de website.
Ook bij deze vraag worden veel suggesties gedaan (zie bijlage).

 

Vraag 13. Indien u suggesties hebt hoe we de VWG Gooi en Omstreken zouden kunnen verbeteren, dan kunt u dit optioneel toelichten.

Op deze vraag kwamen veel uiteenlopende, waardevolle suggesties binnen, die op zijn minst tot nadenken stemmen. Per thema zullen we op deze commentaren reageren in het hoofdstuk ‘Evaluatie van enquête’.

 

Vraag 14. Van welke andere natuurorganisaties bent u lid/abonnee/begunstiger?

 

Veel respondentenzijn lid van Natuurmonumenten (72%) en de Vogelbescherming (68%). Het Goois Natuurreservaat staat op de derde plaats (42%).
Daarnaast worden organisaties genoemd, zoals IVN, Vrienden van het Gooi, Roots, Waddenvereniging en vele tientallen anderen.

 

Vraag 15 Wat is uw leeftijd?

Eén lid beantwoordde deze vraag zo: ‘Deze vraag is onbehoorlijk, de leden zijn allemaal gelijk’. Dit laatste is vanzelfsprekend waar, maar inzicht in de levensopbouw is relevant voor de toekomst en het functioneren van de vereniging. 246 van de 307 respondenten gaven hun leeftijd wel op.
Het resultaat is in de grafiek te zien.

90 % van de respondenten is ouder dan 56 jaar; de gemiddelde leeftijd bedraagt 67,2 jaar. De onderbezetting van jongeren is een aandachtspunt. Nieuwe generaties zorgen voor continuïteit en elan. In de reacties klinkt dit ook door:

‘Meer jonge leden aantrekken, vers bloed doet goed.’

‘Jongeren betrekken bij werkgroepen en excursies’

‘Focussen op jongeren!’

‘Ga zo door en wellicht uitbreiding sociale media om ook jongeren te gaan bereiken. Er zijn best veel jongeren actief met vogelfotografie op kanalen als Instagram. Wellicht goed hier onze doelen continuïteit te geven bij de vergrijzende leden populatie.’

De situatie van de is VWG minder ernstig dan de cijfers suggereren. We zullen hier nader op ingaan in het hoofdstuk ‘Evaluatie van enquête’.

 

Evaluatie van enquête

Naast het beantwoorden van de meerkeuzevragen hebben veel leden gebruikgemaakt van de mogelijkheid om aanvullende opmerkingen te plaatsen. Die reacties varieerden van bemoedigend (‘Ik vind het geweldig wat jullie doen!’ en ‘Prachtig blad, mooie foto’s en mooi papier. Alleen hierom ben ik al lid.’) tot kritisch (‘Ik wist niet dat er een website was’ en ‘Het is lastig om er tussen te komen. Excursies direct vol en het lijkt wel erg ons kent ons.’). Soms is de interpunctie belangrijk om de bedoeling te begrijpen zoals de vraag op eventueel aanvullende commentaar (‘Geen, mooie club met aardige mensen.’).
Daarnaast zijn tal van suggesties gedaan om de communicatie en activiteiten verder te verbeteren. De aanvullende commentaren van de leden zijn integraal opgenomen in de aparte bijlage.
Per thema hebben we op deze commentaren gereageerd met antwoorden en (mogelijke) vervolgacties inzake het ingebrachte onderwerp.

 

De Korhaan

Over het algemeen is de redactie van De Korhaan heel blij dat 145 van de respondenten het blad als ‘Goed’ en 109 als ‘Zeer goed’ kwalificeren. Maar liefst 88,8 % van de respondenten zijn dus tevreden tot zeer tevreden. Dat betekent echter niet dat de enquête geen opmerkingen en/of vragen opleverde waar de redactie graag op wil reageren.

Digitaal
Sommigen respondenten gaven aan niet te weten dat De Korhaan ook digitaal beschikbaar is. De vraag naar een digitale versie van De Korhaan leeft echter al langere tijd. Vanaf 2024 is er dan ook de optie om via ledenadministratie@vwggooi.conscribo.nl aan te geven dat je De Korhaan alleen digitaal wilt ontvangen. Je krijg dan voortaan een e-mail met een link als de nieuwste digitale versie klaarstaat.
Overigens zijn alle nummers vanaf januari 1967 in digitale vorm op de website te downloaden. Ga hiervoor naar deze pagina.

Duur
Een aantal van de respondenten heeft aangegeven dat De Korhaan duur zou zijn, al dan niet door het afdrukken van (grote) kleurenfoto’s. Daarom wil de redactie mogelijke misverstanden uit de wereld helpen.
In de eerste plaats heeft het plaatsen van foto’s geen enkele invloed op de drukkosten. Waar vroeger voor het drukken van een tijdschrift foto’s apart moesten worden voorbewerkt (met alle kosten van dien), wordt de Korhaan geheel geprint. Nadat de tekst binnen de redactie is geredigeerd en de foto’s (indien nodig) zijn bewerkt (kleurcorrectie, bijsnijden) wordt het tijdschrift opgemaakt in het desktop-publishing programma InDesign. Het resultaat wordt geëxporteerd als een .pdf, de feitelijke digitale versie van het blad die op de website kan worden gedownload. Daarnaast wordt die .pdf naar de drukker gestuurd die er papieren versies van print.
Een tweede punt zijn de kosten. De Korhaan ziet er wellicht uit als een duur blad, maar is dat in onze optiek niet. Begin dit jaar zijn we nog over gegaan op een (iets) goedkopere papiersoort. Mede daardoor hebben we de begroting voor dit jaar gelijk weten te houden aan die van vorig jaar. Uitgaande van vier nummers per jaar met elk veertig pagina’s en een oplage van zevenhonderd komen de drukkosten dit jaar op totaal € 7.656, ofwel € 2,73 per nummer. Daarnaast bedragen de verzendkosten voor het hele jaar € 2.750, ofwel € 0,96 per nummer.

Foto’s
Foto’s hebben zowel een rol voor het paginabeeld van een blad als een informatieve rol (één beeld zegt meer dan duizend woorden). Bij De Korhaan is gekozen voor een lay-out met een mix van tekst en afbeeldingen. Dit alles betekent niet dat de redactie niet gevoelig is voor de kritiek met betrekking tot de foto’s in het blad. Er zijn voorbeelden waar een foto niet veel toegevoegde waarde heeft, bijvoorbeeld omdat er al een enigszins vergelijkbare foto ergens anders staat of omdat er weinig relevante info op de foto staat. De keuze van de foto’s zou soms dus nog beter kunnen. De redactie van de Korhaan en de Fotogroep zullen daarom nauwer gaan samenwerken om de keuze en kwaliteit van de foto’s verder te verbeteren en te voorkomen dat er foto’s worden geplaatst die weinig toegevoegde waarde hebben.
Acht deelnemers deden als suggestie om minder foto’s op te nemen in de Korhaan mede om de Korhaan goedkoper te maken. Dat minder foto’s het blad niet automatisch goedkoper maken, is hierboven al uiteen gezet. Alleen als minder foto’s zou betekenen dat het blad minder pagina’s krijgt, drukt dit de kostprijs. Omdat het blad altijd uit een veelvoud van vier pagina’s moet bestaan, moeten er echter wel heel veel foto’s worden weggelaten om het blad dunner te maken. Dat zou volgens de redactie ten koste gaan van de aantrekkelijkheid en leesbaarheid van De Korhaan.
De enige rubriek in De Korhaan waar foto’s de hoofdmoot vormen, is de rubriek Vogeltreffers. Deze rubriek werd door 203 deelnemers goed of zeer goed gevonden, door twaalf deelnemers slecht of zeer slecht, en 64 deelnemers vulden in neutraal of n.v.t. Onze conclusie is dat deze rubriek een heel goed gewaardeerd onderdeel is van de Korhaan. Desalniettemin zijn we als redactie in overleg met de Fotogroep wel aan het nadenken over de invulling van deze rubriek. Het moeten niet vier pagina’s foto’s om de foto’s worden. We streven naar een thematische aanpak, waarin deze rubriek in elk nummer een eigen thema krijgt.

Inhoud
Een aantal opmerkingen gingen over de inhoud van het blad. Hoewel alle rubrieken van het blad een ‘voldoende’ scoren (hoger dan 3 op een schaal van 1 tot 5), waren er wel verschillen. Zes respondenten noemden in hun opmerkingen boek- en rapportbesprekingen en de tijdschriftenrubriek als rubrieken die mogen verdwijnen of zouden moeten worden aangepast. Dit is een punt dat de redactie zeker gaat bekijken.
Ook vroegen een paar leden om meer inhoudelijke of diepgaander artikelen, artikelen over onderzoeksresultaten. De redactie staat hier zeker niet onwelwillend tegenover, maar dan moeten die artikelen (of auteurs die ze willen schrijven) er wel zijn. Als leden van onze vogelwerkgroep ideeën hebben voor artikelen, horen we dat graag. Als ze zo’n idee zelf niet willen of kunnen uitwerken, kunnen we als redactie altijd kijken of wij iemand kunnen vinden die dat wel wil/kan.
In het redactiestatuut is het doel van het blad als volgt geformuleerd:
Het hoofddoel van het blad is het informeren van de leden over:
1. vogels in het werkgebied;
2. activiteiten van de vereniging;
3. de vogelwereld in het algemeen (in mindere mate).
Hiervan zijn de volgende doelen van het blad afgeleid:
1. Geven van informatie betreffende de vereniging aan haar leden. Het gaat hierbij zowel om informatie vanuit het bestuur als informatie vanuit de diverse werkgroepen en individuele leden.
2. Publiceren van artikelen over vogels, vogels kijken en alles wat daarop betrekking heeft voor zover er een relatie is met activiteiten van de vereniging en/of gebeurtenissen binnen het werkgebied.
De redactie probeert zo goed mogelijk aan dit doel te voldoen met een mix van onder andere interviews, artikelen over onderzoek en bescherming, ervaringen van individuele leden, reportages van het werk van de werkgroepen en artikelen over de ontwikkelingen in de Eempolders. Concrete suggesties voor artikelen of reportages zijn altijd welkom.

 

Website, nieuwsbrief, Korhaan en onderlinge samenhang

Om de leden te informeren over de vereniging en over lokaal vogelnieuws maakt de vogelwerkgroep gebruik van drie communicatiekanalen: de Korhaan, website en nieuwsbrief.
Uit de enquête blijkt dat meerdere leden behoefte hebben aan een nadere toelichting op de functies en onderlinge samenhang van deze kanalen. De kanalen vullen elkaar aan, al is er ook overlap in de onderwerpen. De verschillen hangen vooral samen met het medium.
Of een artikel in de Korhaan of op de website verschijnt, gebeurt in overleg met de auteur. Daarbij speelt de actualiteit van het onderwerp een belangrijke rol. Publicatie in de Korhaan kan, door de verschijningscyclus van het blad, één tot vier maanden duren, terwijl een artikel op de website vaak al binnen één dag geplaatst kan worden.
Een ander verschil is het bereik. De website is via internet voor iedereen direct toegankelijk en bereikt daarmee ook mensen buiten de vereniging. Minder bekend is dat ook alle artikelen uit de Korhaan na enige tijd worden opgenomen in natuurtijdschriften.nl, waardoor ze wereldwijd te raadplegen zijn.

Website
De website biedt vrijwel onbeperkte plek voor informatie, terwijl de ruimte in een tijdschrift beperkt is. Daardoor kan op de website veel meer achtergrond- en basisinformatie worden geplaatst, zoals:
• statuten, huishoudelijk regelement
• informatie over het Dineke Sluijtersfonds,
• informatie over ANBI
• archieven van de stukken van de Algemene Ledenvergadering.
• uitgebreide beschrijvingen van de werkgroepen
Ook het vogelnieuws is op de website uitgebreider dan in de Korhaan. Zo zijn daar alle 344 rapporten te raadplegen die de VWG tot nu toe heeft uitgebracht.
In het menu Diversen kunnen leden bovendien verslagen van vogelreizen laten plaatsen of een link laten opnemen naar hun eigen website.
Sommige leden misten het algemene mailadres info@vwggooi.nl. Dit adres bestaat, maar komt binnen bij de webmaster, die de mail beantwoordt of doorstuurt naar de juiste persoon. Een algemeen adres dat direct naar meerdere personen wordt doorgestuurd, is bewust niet gekozen, omdat dit kan leiden tot onduidelijkheid over wie reageert of juist tot dubbele reacties.
Een van de meest bezochte onderdelen van de website is het programma van lezingen, excursies en bijeenkomsten. Leden kunnen zich hier eenvoudig aanmelden en via een teller zien hoeveel plaatsen nog beschikbaar zijn. Met name excursies zijn vaak snel volgeboekt. De wens bestaat om een melding te krijgen bij vrijkomende plaatsen. Bij de introductie van de nieuwe website in 2025 is hiervoor een wachtlijstfunctie geïmplementeerd, maar deze bleek technische problemen te bevatten. De leverancier van de module werkt aan een oplossing, zodat deze functie in de toekomst hopelijk weer gebruikt kan worden.
Over de inhoud van de website verschillen de meningen. Sommige leden zien de website vooral als plek voor basisinformatie, terwijl anderen juist meer actuele verhalen en nieuws willen zien. Wij kiezen nadrukkelijk voor deze laatste insteek. Daarom stimuleren wij coördinatoren en leden om activiteiten, bijzondere waarnemingen en gebeurtenissen te delen via korte berichten met foto’s. Recente voorbeelden zijn artikelen over het voorkomen van de witstuitbarmsijs, vogels in de sneeuw, Zwarte Sterns in Terra Nova, Matkop, Roodpootvalk en Steenuil . Zulke bijdragen houden de website levendig en maken het aantrekkelijk om regelmatig terug te keren.
Een lid gaf aan dat de drie communicatiekanalen volledig los van elkaar zouden moeten functioneren en dat niet van het ene orgaan naar het andere moet worden verwezen. Wij zien juist meerwaarde in samenhang: de nieuwsbrief verwijst naar artikelen en activiteiten op de website, de Korhaan kan verwijzen naar actuele of uitgebreide online versies, en op de website kan weer worden teruggegrepen op eerdere publicaties in de Korhaan. Deze onderlinge koppelingen versterken de communicatie.
Het technisch en functioneel beheer van de website is in handen van Dirk Prop en Tim Ruiters. Regelmatig worden kleine verbeteringen doorgevoerd. Zo is recent het menu van de website op mobiele apparaten verbeterd. Hiermee is tegemoetgekomen aan de wens van een lid voor ‘betere menu’s’. Ook de module waarmee men zich aan kan melden voor evenementen is aangepast, waarmee de kinderziektes na de introductie van de nieuwe website zijn verholpen.

Nieuwsbrief
De digitale nieuwsbrief heeft als doel om abonnees snel te informeren over het programma, de vereniging en lokaal vogelnieuws. Dit gebeurt meestal in de vorm van korte berichten met een link naar het volledige artikel op de website.
De nieuwsbrief verschijnt iedere zondag. Hoewel sommige leden deze frequentie hoog vinden, biedt een vaste verzenddag duidelijkheid voor zowel lezers als aanleveraars van nieuws. Een lagere frequentie, zoals tweewekelijks of maandelijks, zou de actualiteit van de berichtgeving verminderen.
Naar aanleiding van opmerkingen over de leesbaarheid is de lettergrootte inmiddels vergroot. Een praktische tip om de nieuwsbrief nog beter te kunnen lezen op mobiele apparaten: draai de telefoon horizontaal en de letters worden nog groter getoond.
Ook werd opgemerkt dat de nieuwsbrief weinig beeldmateriaal bevat. Dat klopt: op enkele illustraties na is de opmaak bewust eenvoudig gehouden. Dit heeft een praktische reden. De nieuwsbrief wordt verzonden via het ledenadministratiesysteem Conscribo. waarin alle leden zijn geadministreerd inclusief hun mailadres. Tot 2025 werd de nieuwsbrief verzonden vanuit de server van de website. Mailadressen van de abonnees werden hier apart bijgehouden, hetgeen foutgevoelig was vanwege de dubbele administratie. De nieuwe situatie is wat dat betreft een grote verbetering. Echter, de opmaakmogelijkheden in Conscribo zijn beperkt en het toevoegen van afbeeldingen is omslachtig. Daarom is gekozen voor een sobere opzet, waarbij afbeeldingen pas zichtbaar worden na doorklikken naar de website. Dat neemt niet weg dat een ambitieuze ontwerper die een fraaier vormgegeven nieuwsbrief wil ontwikkelen welkom is!
Over de afbeelding die wél is opgenomen in de nieuwsbrief, was iemand weinig positief : ‘De header van de nieuwsbrief vind ik niet echt mooi’. Naar aanleiding van deze opmerking is via een aanvullende mini-enquete gepeild of meer leden de header van de nieuwsbrief niet echt mooi vinden.
Hieruit bleek dat er geen behoefte is de header veranderen.

 

Fotogroep, foto’s en fotografen

Vogels zijn mooi en hun gedrag is fascinerend! Foto’s zijn bij uitstek geschikt om dat vast te leggen en daarover te communiceren. Daarom zijn foto’s zo belangrijk in communicatie en educatie over vogels.
Maar goede vogelfoto’s maken is niet eenvoudig. Daarom is de Fotogroep continu bezig om de competentie van onze fotografen te verbeteren. En dat heeft resultaat want website, verslagen en de Korhaan worden mede hoog gewaardeerd vanwege de kwaliteit van de foto’s.
Uit de enquête blijkt dat onder andere uit de waardering van de fotorubriek Vogeltreffers. Die werd door 203 deelnemers goed of zeer goed gevonden, door 12 deelnemers slecht of zeer slecht, en 64 deelnemers vulden in neutraal of nvt. Onze conclusie is dat deze rubriek een heel goed gewaardeerd onderdeel is van de Korhaan. Deelnemers deden 3 suggesties hoe de fotorubriek zou kunnen worden verbeterd: 1. een meer thematische aanpak; 2. gebruik de rubriek om iets speciaals toe te lichten; 3. plaats alleen foto’s met een context. We gaan in overleg met de Korhaan-redactie om deze suggesties te bespreken.
Ook werd de suggestie gedaan om sommige foto’s te verplaatsen naar de website. Ja, waarom niet? De Fotogroep gaat hierover overleggen met de Korhaan-redactie en website-beheerder.
Eén deelnemer vraagt zich af of de foto’s allemaal met inachtneming van het welzijn van de vogels worden gemaakt. Het antwoord hierop is dat de Fotogroep streeft naar minimale verstoring van vogels, natuur en mens. Waar nodig spreken Fotogroep leden andere aanwezigen aan op ongepast gedrag. Dat laatste is overigens voor veel mensen erg moeilijk en verdient ons inziens VWG-breed meer aandacht.
En één deelnemer vindt dat er geen foto’s geplaatst moeten worden van exotische vogels. Wij nemen aan dat deze deelnemer bedoelt foto’s van vogels in het buitenland die niet in Nederland voorkomen. In het verleden werden soms door fotografen foto’s van vogels gemaakt tijdens buitenlandse reizen, geplaatst in de fotorubriek vogeltreffers. Dat past niet echt in de doelstellingen van de VWG, zou kunnen aanzetten tot CO2 genererende buitenlandse reizen en we zijn daar daarom al sinds enige tijd mee gestopt.

Een deelnemer aan de enquête beschouwt fotografen als een hobby-groep. Los van de negatieve lading van deze opmerking, is deze op zich juist. De populariteit van vogelfotografie is de laatste jaren sterk toegenomen. Het is echter te eenzijdig om deze groep uitsluitend neer te zetten als verstoorders van de natuur. Veel fotografen hebben juist een grote betrokkenheid bij vogels en willen zich graag op de één of andere manier inzetten voor hun bescherming. Zo is het voor alle partijen positief dat deze groep een plek heeft gekregen binnen onze vogelwerkgroep.

 

Deelname aan activiteiten

In de enquête wordt door een aantal respondenten aangegeven, dat het lastig is om aan activiteiten deel te nemen. Soms door persoonlijke beperkingen, zoals reisafstand of dag en tijdstip van de activiteiten. Ook wordt aangegeven, dat vooral de excursies vaak al direct volgeboekt zijn. Er is inderdaad veel belangstelling voor deelnemen aan excursies. Dit heeft al geleid tot een groter aanbod. Ook een spreiding in activiteiten over de verschillende dagen, tijdstippen en locaties heeft hierbij aandacht. En het zou fijn zijn als meer leden de stap zetten om ook excursies te organiseren.

 

Meer activiteiten voor jongeren in de vogelwerkgroep

De gemiddelde leeftijd van de leden van de vereniging is relatief hoog. Dat is op zichzelf niet uniek voor natuurverenigingen. Dat neemt niet weg dat verjonging belangrijk is voor de toekomst van de vereniging. In de reacties op de enquête kwam dit onderwerp dan ook regelmatig terug.
Deze signalen zijn niet nieuw, maar het lijkt vooralsnog lastig om de aantrekkingskracht van de VWG voor jongeren te vergroten. Zo worden er momenteel geen speciale jongerenexcursies meer georganiseerd en hebben cursusleiders zoals Adrie Vermeule en Bertus van den Brink, die veel jonge vogelaars hebben geïnspireerd, nog geen opvolgers gekregen. In de praktijk blijkt de verjonging van de VWG vooral te komen van nieuwe leden die zich aanmelden op het moment dat de kinderen gaan studeren, het huis uit gaan, of het pensioen is begonnen. Het echter lastig om de aantrekkingskracht van de VWG voor jongeren (18-40 jaar) te vergroten.
Nieuwe generaties zorgen voor continuïteit en elan. Het blijft daarom belangrijk om actief na te denken over manieren om jongeren te bereiken en te betrekken bij de natuur en zo mogelijk ook bij de vogelwerkgroep. Dat vraagt om nieuwe initiatieven en vooral ook samenwerking met andere organisaties en scholen. Eerste stapjes worden nu gezet met de collega groene organisaties binnen het samenwerkingsverband Groene Bondgenoten het Gooi met een project in Kerkelanden. Het is aan de leden om ideeën en activiteiten te ontwikkelen die jongeren aanspreken en hen uitnodigen zich aan te sluiten bij de VWG.

 

Maart 2026

Communicatieteam Vogelwerkgroep het Gooi en Omstreken

Ruud Overdijk
Dirk Prop
Piet Spoorenberg
Hugo Weenen

Foto Knobbelzwaan: Jaap van de Kamp

Bijlage: aanvullende commentaren van respondenten

De uitkomsten van de enquete inclusief de commentaren van de leden vindt u in de volgende bijlage:

EnqueteUitslag.pdf